Pasija po Karmeli – Uživanje, patnja i težnja ka slobodi

„Pasija po Karmeli“ roman slavnog argentinskog pisca Markosa Aginisa.

“Pasija po Karmeli“ roman slavnog argentinskog pisca Markosa Aginisa je neobična ljubavna priča koja se odvija u jeku kubanske revolucije. Poznavaoci djela Markosa Aginisa tvrde da je riječ o njegovom najuspjelijem djelu. Roman je, inače, objavljen 2008. godine, a nedavno i u izdanju “Lagune“ i u prevodu Ljiljane Popović-Anđić.

“Pasija po Karmeli“ je izuzetna priča o ljubavi između kubanske ljekarke i argentinskog ekonomiste. Njihovim erotskim odnosom i ideološkim shvatanjima upravlja realnost koju ne kontrolišu, i tako postaju likovi homerovskih razmjera. Nevidljivi bogovi se miješaju i prepliću fizičku privlačnost i intelektualno divljenje, hrabrost i strah i neočekivano saučesništvo. Grade svoju tešku i iskrenu ljubav na jednom od najtrusnijih i najromantičnijih poprišta latinoameričke istorije. Naslovom ovog djela pisac je želio da naglasi višeznačnost riječi “pasija“. Pasija koja se odnosi na ljubav, ali i na snagu ideala, patnju, uživanje, spas i težnju ka slobodi. Borba osjećanja između glavnih junaka odvija se naporedo sa vrtoglavim bljeskovima realnosti i stvara napetost od prve do posljednje stranice. Ritam pripovijedanja istovremeno teče, obavija i potresa kao ritam muzičkih pasija. Ne bi trebalo da čudi što je ovo djelo – u kojem se smjenjuju glasovi junakinje, njenog ljubavnika i sveprisutnog pripovjedača – napisano po modelu Bahovog kontrapunkta. U daljini, neiskazana, odjekuje epika drugog rata gdje su oslobodioci pjevali drugoj Karmeli, metafori baklje i strasti. Aginis umjetnički oslikava svoje likove i čini ih neizbrisivima. Njegova poetska vještina u prikazivanju osjećanja nikoga ne ostavlja ravnodušnim. „Pasija po Karmeli“ je stilski prefinjeno djelo u kontrastu sa strahotama rata i progona i jedna od najljepših ljubavnih priča latinoameričke književnosti.

Markos Aginis rođen je u Kordobi, u Argentini 1935. godine. Pored Ernesta Sabata, Aginis je vodeći argentinski pripovjedač današnjice. Njegovo ime se već nekoliko godina spominje u kontekstu Nobelove nagrade. Markos Aginis je po obrazovanju neurohirurg, psihijatar i pijanista. Pored toga uspješan je pisac i kolumnista. Postao je jedan od najčitanijih i najslušanijih autora u zemlji, s odjecima u inostranstvu, gdje su prevedena njegova najistaknutija djela. Odlikuje ga pristup konfliktnim temama, koje raščlanjuje svojim jezikom punim iskrenosti i rizika. Njegova uporna borba za pravdu i ljudska prava, koju je započeo svojim radovima u mladosti, pretvorila ga je u nepodmitljivu referentnu ličnost. Čak je i sineasta Luis Bunjuel rekao da ga je impresioniralo “njegovo duboko etičko, političko i društveno razmišljanje“. Aginis je bio prvi Lationoamerikanac koji je dobio nagradu izdavačke kuće “Planeta“ u Španiji (za roman “Obrnuti krst“). Svoju opredijeljenost za slobodu Aginis veoma uspješno transponuje u književna djela. Njegove teme su različite, variraju od peronizma, za slobodu Izraela (Aginisovi roditelji su Jevreji iz Rumunije), za slobodu kubanskog naroda, do glasa za slobodu bilo kojeg potlačenog čovjeka.

Aginis je autor romana: “Izbjeglice: hronika jednog Palestinca“, “Zavjera idiota“, “Oskvrnuće ljubavi“, “Poduhvat marana“, “Kalup pakla“, “Prosvjetljeni“, “Napad na Raj“. Njegovi eseji otkrivaju zasljepljujuću lucidnost: “Pismo s nadom jednom generalu“, “Pohvala krivice“, “Mreže mržnje“, “Zemlja iz romana“, “Strašno je zadovoljstvo biti Argentinac“, “Šta da se radi?“. Sve njegove knjige imale su brojna izdanja. Aginis je počasni doktor na mnogim univerzitetima širom svijeta.

V.OGNJENOVIĆ